Trong một trận đánh, tướng Achilles vì để trả thù cho cái chết của người anh em Patroclus đã truy đuổi đến tận bờ sông Scamander, ra tay tàn sát vô vàn tướng sĩ thành Troy. Thi thể chất thành núi trên bờ lẫn dưới nước, gây tắc nghẽn và nhuộm đỏ cả dòng sông. Sự việc nghiêm trọng đến mức thần Xanthos phải hiện lên khuyên nhủ Achilles hãy dừng tay.

Thế nhưng trong cơn say mồi, Achilles lại vô tình buông lời xúc phạm Xanthos rằng dòng sông Scamander bao năm qua chẳng hề cứu giúp gì cho họ mặc cho bao lần được hiến tế.

Thần sông Scamander nghe vậy liền nổi cơn thịnh nộ, dâng nước lên âm mưu dìm chết Achilles.

Tình thế nguy cấp bị dồn ép hai bên, tướng Achilles đành phải cầu cứu các vị thần Olympus. Nữ thần Hera nghe được lời khẩn cầu, lập tức phái con trai là Hephaestus tham chiến giải vây cho người anh hùng.

Thế là Hephaestus ra tay tạo ra một ngọn lửa thần đốt cháy khắp cánh đồng, thiêu rụi xác binh lính nằm la liệt trên chiến trường. Ngọn lửa càng lúc càng lớn, trở thành một cơn bão lửa kinh hoàng lan ra bờ sông Scamander. Lửa đốt cháy toàn bộ rừng cây ven bờ, làm mặt nước sôi sùng sục đến mức cạn khô. Thủy sinh vật vì vậy cũng cũng hóa thành tro bụi.

Tình thế đảo ngược khiến lão thần Xanthos hoảng sợ. Thần sông nhỏ bé vội vàng xin đầu hàng, nhưng thần thợ rèn vẫn chưa buông tha. Cùng đường, Xanthos đành phải cầu cứu nữ thần Hera, hứa sẽ rút khỏi cuộc chiến thành Troy và không bao giờ can dự vào nữa. Lúc này, hoàng hậu của các vị thần mới ra lệnh cho Hephaestus ngừng tay. Và nước sông lại tràn về dòng  Scamander tưới mát cho hai bên bờ.

Aphrodite: Thắt lưng phép thuật Cestus quyến rũ người khác giới + Cỗ xe ngựa bằng vàng

Apollo: Bộ cung vàng và tên bạc gieo rắc dịch bệnh + Những trinh nữ bằng vàng biết hát (phục vụ tại Delphi)

Ares: Cỗ xe ngựa

Athena: Tấm giáp ngực Aegis gắn đầu Medusa

Dionysus: Vương miện Aurora Borealis tặng cô dâu Ariadne + Bình rượu bằng vàng + Cốc uống rượu (krater) bằng bạc

Eros: Bộ cung tên (bao gồm cả những mũi tên vàng và chì/đồng)

Helios: Cung điện bằng vàng + Cỗ xe ngựa bằng vàng + Con thuyền bằng vàng

Hephaestus: Những trinh nữ bằng vàng corae chryseae + Tấm lưới xích tàng hình bằng adamantine để bắt gian!

Hera: Chiếc ghếbằng adamantine làm quà... báo thù! Người lỡ ngồi vào sẽ bị những sợi xích tàng hình trói lại không thể đứng dậy được

Hermes: Mũ và đôi sandals có cánh

Olympus: Cung điện bằng vàng và cẩm thạch của các vị thần (bao gồm tất cả ngai vàng chính điện) và cung điện bằng đồng của riêng Hephaestus

Prometheus: Sợi xích trói bằng adamantine

Zeus: Nàng Pandora làm từ đất sét

BẢO VẬT CỦA LOÀI NGƯỜI

Achilles: Bộ giáp vàng (armour) + chiếc khiên vàng chạm trổ như một kiệt tác nghệ thuật

Aeetes: Cung điện + Cặp chó canh nhà bất tử bằng vàng bạc + Cặp bò mộng bằng đồng thở ra lửa (quà cảm ơn của Hephaestus dành cho con trai thần Helios)

Aeneas: Bộ giáp

Agamemnon: Quyền trượng của hoàng gia Pelops

Alcinous: Cung điện bằng vàng + Sư tử bằng vàng và chó bằng bạc bất tử canh nhà

Cabeiri: Cỗ xe ngựa bằng adamantine + Bốn con ngựa chiến bằng đồng sắt thở ra lửa

Diomedes: Tấm giáp thân trên (cuirass)

Europa: Người khổng lồ canh gác bằng đồng Talos

Harmonia: Sợi dây chuyền tuyệt đẹp nhưng mang lời nguyền trả thù khủng khiếp (do Harmonia là kết quả của mối tình giữa Aphrodite và Ares)

Heracles: Bộ vũ khí + Bộ chiêng gõ bằng đồng

Laomedon: Cây nho thần bằng vàng

Menelaus: Cốc uống rượu (krater) bằng vàng

Oenopion: Cung điện dưới lòng đất (Poseidon nhờ Hephaestus xây cung điện làm quà cảm ơn)

Pandora: Vương miện

Pelops: Mẩu vai khuyết (do bị Demeter vô tình ăn mất, được trám lại bằng ngà voi)

Polytechnus: Chiếc rìu thủ công

Priam: Cốc uống rượu (krater) bằng vàng

Telephus: Cốc uống rượu (krater) bằng đồng

HEPHAESTUS MYTHS 4 WORKS - Greek Mythology

Chiếc bình đựng nước bằng bạc do nghệ nhân người Pháp Jean-Baptiste-Francois Cheret chế tác vào khoảng năm 1784 – 1785.

Những viền hoa, ruy băng và cây cỏ trang trí trên bình mang dấu ấn đặc trưng và chuẩn mực của phong cách Tân Cổ điển vào cuối thế kỷ 18. Thế nhưng, tâm điểm của món đồ lại nằm ở phần tay cầm chạm trổ ba chiều của chiếc bình mô tả chàng Narcissus đang cúi người tự soi mình xuống mặt nước, phỏng theo câu chuyện thần thoại Hy Lạp về sự tích hoa thủy tiên.

Tác phẩm thể hiện sự sáng tạo đầy thông minh của người thợ bạc trong việc đưa các yếu tố nghệ thuật vào sản phẩm của mình.

P/s: Style cuốn lô thời này còn thịnh hành nhé!

Trong thần thoại Hy Lạp cổ, Tyche vốn là oceanid con gái của hai vị titan biển Oceanus và Tethys. Một số phiên bản cho rằng nàng là kết quả của mối tình giữa nữ thần Aphrodite và thần Zeus/hoặc thần Hermes hay thậm chí là thần Prometheus.

Trong thời kỳ Trung cổ, Tyche thường được miêu tả cầm chiếc sừng sung túc (cornucopia, chiếc sừng của Amalthea), bánh lái tàu (gubernaculum) hoặc đứng trên bánh xe, mang ý nghĩa chủ trì vòng quay số phận.

Trong giai đoạn chính trị xã hội biến động đầy kịch tính từ thời Alexander Đại Đế, sự may rủi số phận liên quan đến Tyche càng được nâng cao, thậm chí làm lu mờ quyền lực của các vị thần Olympus.

Sử gia Hy Lạp Polybius tin rằng khi không có một lý do phù hợp nào lý giải cho một sự kiện bất ngờ xảy ra đối với một thành phố (như lũ lụt, hạn hán, sương giá hay thậm chí là biến cố chính trị…) thì nữ thần Tyche là người đã tạo ra chúng.

Nhà thơ Pindar thì tin rằng Tyche có thể vượt cả quyền hạn của nữ thần Nike để trao chiến thắng cho một vận động viên có thành tích kém hơn.

Mỗi thành phố của Hy Lạp đều tôn thờ một Tychai của riêng họ, là phiên bản cụ thể và mang tính biểu tượng đặc trưng hơn so với phiên bản Tyche gốc. Tập tục này tiếp tục được duy trì trong nghệ thuật La Mã, thậm chí đến cả thời kỳ Cơ Đốc giáo.

Phiên bản La Mã là nữ thần Fortuna.

Vua Salmoneus cai quản thành Salmone (vương quốc Salmonia) được mô tả là một kẻ hống hách vô đạo. Hắn bị thần dân đi từ căm ghét đến phẫn nộ vì coi mình ngang ngửa thần Zeus và bắt mọi người phải tôn thờ mình dưới danh hiệu thần Zeus. Thậm chí, cống phẩm dâng cho vị thần tối cao buộc phải chia sẻ cho hắn một phần.

Chưa dừng lại ở đó, một ngày nọ, Salmoneus nảy ra ý tưởng 'cosplay' hình ảnh vị thần  tối cao kèm sấm chớp sao cho giống nhất. Vì vậy, hắn cho xây một cây cầu dài bằng đồng thau rồi vận trang phục như thần Zeus, cưỡi cỗ xe ngựa gắn giáp sắt và vạc đồng phía sau ma sát với mặt đường để tạo ánh sáng và âm thanh rền vang như sấm sét. Để hiệu ứng thêm phần... chân thực, tên vua ngông cuồng còn ra lệnh người hầu ném những ngọn đuốc lên không trung và ra xung quanh đám đông giả như tia sét đánh.

Chuyện gì đến tất phải đến. Thần Zeus ngồi trên đỉnh Olympus nhìn xuống trần thấy trò lố lăng của Salmoneus làm hoen ố thanh danh mình. Thế là tên vua kiêu ngạo kia ngay lập tức bị sét real xịn đánh tan thành tro trong một nốt nhạc. Trong cơn thịnh nộ, sấm sét của thần Zeus còn đập tan cả ngôi thành Salmone thành đống gạch vụn. Vùng đất này bị bỏ hoang mãi đến sau này, cháu của Salmoneus là Neleus dựng lại thành bang mới đặt tên là Pylos. Chưa hết, khi Salmoneus lê lết được xuống Địa Ngục, Zeus lệnh cho Hades tiếp tục giam tên vua này vào Tartarus để chịu cảnh bị sét đánh muôn đời không siêu thoát.  

Bật mí là Salmoneus chính là anh ruột của ông vua lắm chiêu Sisyphus trước cũng từng bị Zeus trừng phạt vì thói kiêu ngạo và lừa dối các vị thần. Mấy anh em nhà này không ai chống lưng mà toàn chơi lớn quậy tưng bừng đỉnh Olympus cho đã cái nư, sau đó chịu cảnh bị đày đọa nghìn năm ở địa ngục Tartarus.

Xét về mặt văn hóa cổ xưa, Frazer cho rằng câu chuyện này lấy cảm hứng từ tục lệ các vị vua Hy Lạp sẽ cầu mưa cho mùa màng tươi tốt, biểu hiện ban đầu bằng việc tạo ra sấm sét. Ở thành bang Crannon vùng Thessaly, có một cỗ xe ngựa bằng đồng được đặt giữa đồng lúa. Khi hạn hán đến, cỗ xe sẽ được rung lên và nhà vua sẽ cầu nguyện thần linh ban mưa đến.

Nữ thần Athena, người bảo trợ cho nghề dệt, chọn chủ đề sự trừng phạt của thần linh đối với thói kiêu ngạo. Đây là động thái nàng bóng gió cảnh cáo dành cho Arachne. Bốn góc của tấm vải dệt là bốn câu chuyện:

(1)  Hai vị thần Zeus và Hera biến cặp đôi vua Haemus và hoàng hậu Rhodope thành hai dãy núi phủ đầy tuyết cùng tên vì dám kiêu ngạo so sánh vương quốc của họ với đỉnh Olympus.

(2)  Nữ thần Hera biến nữ hoàng Gerana của tộc người Pygmy thành chim sếu vì dám vỗ ngực xưng tên rằng mình đẹp hơn nữ hoàng của các vị thần.

(3)  Nữ thần Hera cũng biến công chúa Antigone của thành Troy thành chú cò với cái mỏ xấu xí vì dám khoe khoang rằng mái tóc của nàng ta đẹp hơn mình.

(4)  Cuối cùng là sự trừng phạt đối với vua Cinyras và con gái, tức công chúa Myrrha, mẹ của Adonis (không biết trừng phạt vì điều gì?!).

Ở trung tâm của tấm vải dệt thể hiện cuộc tranh chấp nổi tiếng giữa Athena và Poseidon trên đồi Areopagus. Tất cả các vị thần đứng xung quanh thần vương Zeus uy nghi trên ngai vàng. Một bên là nữ thần trí tuệ cùng món quà là cây olive. Phía đối diện là thần biển tặng một con ngựa và một dòng suối... nước mặn. Viền ngoài tấm vải trang trí bằng những dây olive xanh rì.

Trong khi đó, Arachne ngược lại lại dệt một tấm vải kể 20 câu chuyện về các vị nam thần của đỉnh Olympus hóa thành những hình dạng khác nhau để tiếp cận và xâm hại các thiếu nữ. Những câu chuyện bao gồm:

(9) Thần Zeus lăng nhăng tiếp cận các thiếu nữ gồm nữ thần Mnemosyne (chàng mục đồng), nữ thần Asteria (đại bàng), tiên nữ Antiope (satyr), tiên nữ Aegina (ngọn lửa), công chúa Europa (bò mộng), công chúa Danae (trận mưa vàng), hoàng hậu Leda (thiên nga), hoàng hậu Alcmene (giả chồng Amphitrion) hoặc thậm chí cưỡng bức con ruột mình là nữ thần Persephone (rắn đốm).

(8) Thần Poseidon cũng không thua kém khi ve vãn nữ thần Demeter (ngựa), Medusa (chim), công chúa Melantho (cá heo), công chúa Canace và thiếu nữ Arne (bò mộng), công chúa Iphimedeia và nàng Tyro (cùng giả thần sông Enipeus), nàng Theophane (cừu).

(1) Thần Apollo tiếp cận nàng Issa (giả chàng mục đồng).

(1) Thần Dionysus sáng tạo hơn khi ve vãn nàng Erigone (giả chùm nho).

(1) Thần Kronus tán tỉnh tiên nữ oceanid Philyra (giả ngựa).

Viền ngoài tấm vải trang trí bằng những loài hoa quấn quanh dây thường xuân. Tác phẩm của Arachne được miêu tả hoàn hảo đến mức sống động như thật.

Dù nữ thần Athena không thể tìm ra lỗi nhỏ nào trong tác phẩm của nàng Arachne. nhưng hành động thách thức thần linh bằng cách dùng tác phẩm phô bày trần trụi những góc khuất của thần thánh là không thể tha thứ đối với một vị nữ thần bảo trợ cho nghề dệt. Và sự tích chú nhện ra đời như mọi người đã biết...

Nàng Calliope, trưởng nhóm thi thần của đỉnh Olympus, trả qua nhiều mối tình với cả thần thánh và người phàm. Các con của nàng đều là những thi sĩ hoặc ca sĩ tài năng:

ORPHEUS và LINUS: Apollodorus ghi rằng đây là hai người con của Calliope và vua Oeagrus xứ Thrace (có tài liệu cho là thần Apollo trong lốt vua Oeagrus). Tương truyền, Calliope kết hôn với Oeagrus ở thị trấn Pimpleia gần núi Olympus. Đích thân nàng đã nuôi dạy và truyền thụ cho con trai Orpheus toàn bộ kỹ nghệ âm nhạc thần thánh của mình. Vì vậy, Orpheus sớm trở thành người nhạc sĩ tài năng xuất chúng và nổi danh toàn cõi Hy Lạp.

KORYBANTES: Một số phiên bản ít phổ biến cho rằng những vũ công nam mặc giáp nhảy múa Korybantes xứ Samothrace là con của Calliope và thần Zeus. Lưu ý rằng Korybantes tương đồng với các vũ công Kouretes của đảo Crete nhưng không phải cùng một người.

SIRENS: Phiên bản 'Bình luận về Aeneid của Virgil' của Servius cho rằng các Sirens với giọng ca ngọt ngào, quyến rũ đến chết người cũng là con của thi thần Calliope và thần sông Achelous.

RHESUS: Trong vở kịch 'Rhesus' của mình, Euripides bổ sung rằng vua Rhesus xứ Thrace, một đồng minh của thành Troy, là con của thi thần Calliope và thần sông Strymon (cũng là một vị vua của Thrace).

Có nhiều phiên bản khác nhau về bố mẹ của những nữ thần vận mệnh Moirai - người quyết định số phận của loài người phàm trần:

1.  CON GÁI CỦA NYX

Theo 'Thần học' của Hesiod, nữ thần bóng đêm thủy tổ Nyx không cần gần gũi nam thần nào vẫn có thể tự mình sinh ra hàng loại người con hắc ám, bao gồm cả ba chị em nữ thần vận mệnh với những cánh tay trắng trẻo ('fair-arm').

Các nàng lần lượt tên là: Aesa, Clotho và Lachesis.

2.  CON GÁI CỦA ZEUS VÀ THEMIS

Còn theo Homer, sau người vợ đầu Metis, thần vương Zeus 'thông thái' tiếp tục cưới nữ thần Themis 'hoạt bát' và sinh ra hàng loại người con. Trong đó, ba chị em Moirai vinh dự được cha giao nhiệm vụ quan trọng nhất:  lựa chọn cho loài người vận mệnh sung sướng hoặc đau khổ.

Phiên bản này thịnh hành nhất với ba cái tên quen thuộc: Clotho, Lachesis và Atropos.

3.  CON GÁI CỦA ANANKE

Trong tác phẩm 'Republic' của Plato và thuyết nguồn gốc vũ trụ của tín ngưỡng Orphic cho ba nữ thần vận mệnh là con gái của nữ thần thủy tổ Ananke (Cưỡng Bách), cha có thể là thần Kronus (Thời Gian). Triết gia miêu tả họ mặc lễ phục trắng, đầu quấn ruy băng trắng, đứng hát đồng ca theo tiếng nhạc của các Siren. Lachesis hát về quá khứ, Clotho hát cho hiện tại và Atropos hát về tương lai.

4.  CON GÁI CỦA CHAOS

Quintus Smyrnaeus trong tập thơ 'Fall of Troy' cho ba nữ thần vận mệnh là con gái của Chaos thần thánh.

5.  CON GÁI CỦA PONTUS

Nhà thơ Lycophron trong tập thơ 'Alexandra' cho ba nữ thần vận mệnh là những người con gái của biển cả cổ đại. Do đặc điểm tương tự, có thể trong phiên bản này các Moirai được đồng nhất với những Bà Xám Graiai.

Automedon, con trai của Diores, là người điều khiển xe ngựa cho danh tướng Achilles, đồng thời đảm nhận việc chăm sóc hai con thần mã Balius và Xanthos.

Anh chàng cũng lái xe ngựa khi tướng Patroclus mặc áo giáp giả dạng Achilles tham chiến. Khi Patroclus tử trận, hai con thần mã đứng yên một chỗ như tượng đá giữa chiến trường, gục đầu than khóc cho chủ nhân xấu số, mặc cho Automedon quất roi, kéo ghì cương, đe dọa hay ra sức thuyết phục.  Lúc này tướng Hector của thành Troy đã cướp được bộ áo giáp của Achilles và có khả năng sẽ chiếm luôn đôi thần mã.

Thế nhưng thần Zeus lại không muốn hoàng tử thành Troy sở hữu cả bộ giáp quý giá lẫn đôi thần mã nên buộc lòng phải can thiệp. Ngài thổi luồng sinh khí mạnh mẽ vào Balius và Xanthos, thức tỉnh đôi thần mã giữa chiến trường. Lúc này Automedon mới có thể tiếp tục kiên cường điều khiển cỗ xe ngựa thần quay về.

Nhưng mãi cho đến khi nhận được sự hỗ trợ của người bạn Alcimedon, anh chàng Automedon mới chống trả được sự tấn công các tướng quân Troy bao gồm Hector, Aeneas và Chromios, đồng thời còn giết được tướng Aretos và cướp lại áo giáp của hoàng tử con vua Priam.

Sau này, Automedon còn cùng Achilles và Alcimedon tham gia lực lượng đánh chiếm cung điện thành Troy.

Nữ thần hoa cỏ Chloris, hôn thê của thần gió Tây Zephyrus, đã không ít lần biến vài nam nhân yểu mệnh thành hoa, như một sự tưởng niệm cho số phận bi thảm của họ (tất nhiên là khi được sự yêu cầu/cho phép của các đại thần Olympus!).

• Adonis: Một chàng trai trẻ là tình nhân của Aphrodite, sau khi qua đời thì từ máu của chàng mọc lên loài hoa hải quỳ (có phiên bản kể là hoa hồng).

• Crocus: Một chàng trai trẻ bị các vị thần biến thành hoa nghệ tây sau khi có một cuộc tình không mấy hạnh phúc với tiên nữ Smilax. Một phiên bản khác kể rằng Crocus là bạn thân của Hermes, qua đời trong một tai nạn ném đĩa nên máu được biến thành hoa.

• Hyacinthus: Một hoàng tử trẻ là tình nhân của Apollo, qua đời trong một tai nạn ném đĩa nên được tưởng nhớ thành loài hoa dạ lan hương.

• Narcissus: Một chàng trai trẻ say đắm hình ảnh bản thân mình trong mặt nước, cho đến lúc chết thì hóa thành hoa thủy tiên.

Belt of Venus hay Venus's Girdle (vành đai sao Kim) là thuật ngữ chỉ một hiện tượng quang học khí quyển tự nhiên thường thấy rất ngắn trước khi bình minh (trước khi Mặt trời mọc) hay hoàng hôn (sau khi Mặt trời lặn). Tên gọi của hiện tượng này liên quan đến cestus, chiếc thắt lưng bảo bối đeo trước ngực của nữ thần sắc đẹp và tình yêu Aphrodite.

Bầu trời xuất hiện một dải ánh sáng hồng nhạt kéo dài khoảng 10 – 20 độ trên đường chân trời ở phía đối diện với Mặt trời (vì vậy mà còn gọi là vòm phản hoàng hôn). Về bản chất, vành đai sao Kim tương tự như hiện tượng alpenglow (vệt sáng màu đỏ trên đỉnh núi do ánh sáng đỏ tán xạ qua các đám mây, nằm ngang gần đường chân trời đối diện với Mặt trời khi đĩa Mặt trời ở ngay dưới đường chân trời). Nhưng khác với alpenglow, ánh sáng của vành đai sao Kim bị tán xạ do lớp bụi mịn lở lửng trong bầu khí quyển.

Khi hoàng hôn dần buông xuống, ánh sáng được tách ra khỏi chân trời bởi một lớp tối, là bóng của Trái Đất hay phân khúc tối.

Ánh sáng màu hồng của nó là do tán xạ ngược của ánh sáng đỏ từ mặt trời mọc hoặc lặn. Ánh sáng này dường như sống động hơn (ngả hồng tím) vào mùa đông và nhạt nhòa hơn (ngả hồng vàng) vào mùa hè. Gam màu rosy pink của hiện tượng này cũng được dùng để miêu tả về nữ thần bình minh Eos.

Một lầm tưởng thường gặp là sao Kim luôn hiện diện trong vành đai sao Kim. Tuy nhiên, thực tế là hành tinh Venus không bao giờ xuất hiện trong hiện tượng này. Cái tên Venus mang ý nghĩa thần thoại về Vệ Nữ (Aphrodite/Venus) hơn là hành tinh Venus (sao Kim) thực sự.

1. Vua Agapenor của vùng Arcadia

2. Hoàng tử Ajax Lớn của đảo Salamis, chắt của thần Zeus

3. Hoàng tử Ajax Bé của vùng Locris

4. Tướng Alcmaeon của thành phố Argos

5. Tướng Amphilochus của thành phố Argos

6. Amphimachus đến từ vùng Elis, cháu của thần Poseidon

7. Vua Ancaeus của đảo Samos, con của thần Poseidon

8. Hoàng tử Antilochus của thành phố Pylos

9. Vua Ascalaphus của thành phố Minyan Orchomenus, con của thần Ares

10. Blanirus

11. Clytius

12. Vua Diomedes của thành phố Argos

13. Vua Elephenor của vùng Euboea

14. Hoàng tử Epistrophus của vùng Phocis

15. Vua Eumelus của vùng Pherae và thành phố Iolcus

16. Vua Eurypylus của vùng Thessaly

17. Vua Ialmenus của thành phố Minyan Orchomenus, con của thần Ares

18. Vua Idomeneus của đảo Crete, chắt của cả hai vị thần Zeus và Helios

19. Tướng Leitus của vùng Boetia

20. Hoàng tử Leonteus của tộc người Lapith vùng Thessaly

21. Lycomedes đến từ đảo Crete

22. Thần y Machaon đến từ thành phố Tricca, con của thần Asclepius

23. Hoàng tử Meges của đảo Dulichium

24. Vua Menelaus của vùng Sparta

25. Vua Menestheus của thành bang Athens

26. Meriones của đảo Crete, chắt của cả hai vị thần Zeus và Helios

27. Vua Nireus của đảo Syme

28. Vua Odysseus của đảo Ithaca

29. Tướng Patroclus đến từ vùng Phthia

30. Peneleos đến từ thành bang Thebes

31. Nhà thơ Phemius đến từ đảo Ithaca

32. Tướng Phidippus đến từ đảo Cos, cháu của thần Poseidon

33. Hoàng tử Philoctetes của vùng Meliboea

34. Thần y Podalirius đến từ thành phố Tricca, con của thần Asclepius

35. Hoàng tử Podarces của vùng Phylace

36. Hoàng tử Polypoetes của tộc người Lapith vùng Thessaly

37. Vua Polyxenus của vùng Elis

38. Hoàng tử Protesilaus của vùng Phylace

39. Tướng Prothous của tộc người Magnetos

40. Hoàng tử Schedius của vùng Phocis

41. Vua Sthenelus của thành phố Argos

42. Hoàng tử Teucer của đảo Salamis, chắt của thần Zeus

43. Thalpius đến từ vùng Elis, cháu của thần Poseidon

44. Vua Thoas của vùng Aetolia

45. Vua Tlepolemus của đảo Rhodes, con của người anh hùng hóa thần Heracles

Bạn biết bao nhiêu người trong số này?

Orthrus là một con chó hai đầu, đuôi rắn hung dữ, một trong những đứa con của cặp đôi quái vật Typhon và Echidna. Nó cũng là anh chị em với chó địa ngục ba đầu Cerberus và sư tử ba đầu Chimera. Sau này, Orthrus cặp kè với Chimera sinh ra hai quái thú khác là nhân sư Sphinx và quái sư tử vùng Nemea.

Vai trò của Orthrus chỉ xuất hiện trong thử thách thứ mười của người anh hùng Heracles. Trong đó, Orthrus là thú chăn gia súc của Geryon, một gã khổng lồ hung dữ sở hữu đàn gia súc màu đỏ hiếm có trên đảo Erytheia. Vận mệnh ngắn ngủi của Orthrus là chết trong tay người anh hùng con của thần Zeus. Trong khi đó, con của nó là sư tử Nemea cũng chết trong thử thách đầu tiên, thậm chí còn bị lột da làm áo choàng!

Giữa Orthrus và Cerberus có nhiều điểm tương đồng: cùng là con của Typhon và Echidna; cùng có nhiều đầu; cùng đảm nhiệm vai trò là chó canh gác; nhưng cũng cùng thất bại trước người anh hùng Heracles. Tuy nhiên, do Cerberus là thú cưng của Hades nên... may  mắn được trả về chứ không bị quật chết!!!

Urania (Ourania / Οὐρανία) là một trong số chín nữ thần nghệ thuật Muse và được xem là người chị cả hoặc lớn thứ hai chỉ sau nàng Muse Calliope. Nàng bảo trợ cho ngành thiên văn học.

Ban đầu nàng Urania quản về triết học và thần học – vốn là những ngành học cần trí tưởng tượng, đầu óc suy nghĩ và tâm hồn “bay cao, bay xa, bay đến thiên đàng”. Nhưng sau này, hình ảnh của nàng lại gắn liền một cách thực tế hơn với bầu trời bằng môn thiên văn học. Điều này cũng tương ứng với thực tế là các nhà thiên văn học của Hy Lạp cổ thường xuất thân là những triết gia và những nhận định về thiên văn học trong giai đoạn này thường dựa vào thần học.

Ngoài ra, Urania còn sở hữu khả năng chiêm tinh và tiên tri thông qua chuyển động của các chòm sao trên bầu trời. Chẳng hạn như Corymbus núi Helicon, một người bạn của các nàng Muse, đã nghe nàng dự báo về cái chết của bản thân trong trận chiến với người Danaan thông qua vị trí của các ngôi sao.

Cũng vì vậy, thi thần Urania hay được miêu tả với đôi mắt luôn hướng về bầu trời, mặc áo choàng và vương miện vàng đính hằng hà sa số những ngôi sao, một tay cầm quả cầu vũ trụ, tay kia cầm gậy chỉ hướng.

Những biểu tượng liên quan đến nàng là ngôi sao, quả địa cầu, compa và chiếc la bàn định hướng.

Một trong những vai trò quan trọng của thần sứ giả Hermes là dẫn dắt linh hồn người chết xuống Địa ngục (Hermes Psychopompos, dẫn dắt linh hồn), đồng thời là sợi dây kết nối giữa hai thế giới âm dương. Thần sẽ đưa các linh hồn đến bờ sông Acheron (hoặc sông Styx), nơi có gã lái đò Charon đang chờ sẵn để đưa người chết qua sông. Linh hồn nào không được Hermes dẫn dắt sẽ lang thang vất vưởng mãi ở trần gian.

Ngoài ra, Hermes còn nhận lệnh của Zeus hoặc các vị thần khác để dắt linh hồn cũng như người sống ra hoặc vào Địa ngục, chẳng hạn như nữ thần Persephone, người anh hùng Heracles, vua Sisyphus hay tướng Protesilaus…

Có thể thấy, Hermes có mối liên hệ rất mạnh mẽ với thế giới Địa ngục. Trên bia mộ của người Hy Lạp cổ cũng thường khắc hình ảnh vị thần này với hy vọng có thể đến được thế giới bên kia an toàn.

Những người liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp đến sự biến mất của Persephone đều ít nhiều hứng chịu cơn thịnh nộ của nữ thần nông nghiệp Demeter.  

Đầu tiên là nạn đói khủng khiếp mà Demeter trong cơn cuồng nộ đầu tiên đã cố tình để lại trần gian trước khi bỏ đi tìm con. Mùa màng thất bát khiến nạn đói nhanh chóng lan khắp thế giới. Dân chúng kêu khóc lầm than khiến thần Zeus phải đau đầu giải quyết. Thậm chí, khi biết chính Zeus là người "bật đèn xanh" cho phép Hades bắt cóc Persephone, Demeter càng không có ý định thương xót. Rất nhanh sau đó, thần Zeus tối cao buộc phải “xuống nước” xin lỗi chị gái và thu xếp để trả nàng Persephone trở lại trần gian.

Những nàng tiên nữ Aitolia vốn là hầu gái của nữ thần Persephone. Nhưng khi chủ nhân bị bắt cóc, họ chẳng mảy may quan tâm hay lo lắng tìm kiếm cứu giúp. Vì thái độ này, Demeter đã biến họ thành những nữ quái nửa người nửa chim gớm ghiếc, chính là những Siren đầy tai tiếng sau này. Nhưng cũng có phiên bản kể rằng chính những nàng tiên đã xin nữ thần nông nghiệp biến họ thành Siren để cùng giúp sức bay khắp nơi tìm con gái.

Trên đường đi tìm con mòn mỏi, Demeter trong lốt một bà lão dừng chân nghỉ tại vùng đất Argos (miền nam Hy Lạp). Nàng ghé thăm một căn chòi rơm nhỏ để xin nước. Một bà lão bước ra và đưa cho nàng một cốc nước mát có vị lúa mạch ngọt ngào. Demeter đã uống nước ừng ực vì khát. Lúc đó, chàng trai trẻ sống cùng bà lão tên Ascalabus, vẻ mặt ngang tàng đứng bên cạnh mở miệng cười chế nhạo, gọi nữ thần là kẻ tham lam. Đương cơn quạu, nữ thần hất luôn ly nước đang uống dở vào người hắn ta, tạo thành những đốm xanh xen kẽ trên da. Thế là Ascalabus bị biến luôn thành một con sa giông đốm!  

Chưa dừng lại ở đó, một người đàn ông Argos khác tên Colontas thậm chí còn tỏ thái độ miệt thị và xua đuổi Demeter đi nơi khác khi nữ thần xin trú nhờ một đêm. Kết quả là hắn bị nữ thần thiêu rụi trong chính ngôi nhà của mình ngay sau đó.

Sau cùng, trong sự kiện Persephone ăn phải ba hạt lựu biểu tượng cho sự kết đôi nên phải chia thời gian sống giữa trần gian và Địa ngục, Demeter hẵn đã ngậm đắng nuốt cay vì không thể trả thù Hades. Nhưng kẻ chứng kiến sự kiện quan trọng đó và đứng ra làm chứng nhân là Ascalaphus, một tinh linh địa ngục con của thần sông Acheron và tiên nữ địa ngục Orphne (Gorgyra). Demeter đã trừng phạt hắn về tội mách lẻo bằng cách ném một tảng đá lớn vào người rồi biến ra một con thằn lằn hoặc con cú.

Nữ thần Artemis chuyên tâm săn bắn không chỉ bảo hộ muông thú hoang dã mà còn bảo trợ cho chuyện sanh nở, phù hộ các sản phụ được mẹ tròn con vuông, và sau nữa là người bảo vệ cho các bé gái vị thành niên. Trong thai kỳ cũng như quá trình chuyển dạ, nếu như hai vị thần Hera và Eileithyia bảo hộ cho sản phụ (người mẹ) thì Artemis Prothyraia sẽ bảo vệ đứa bé sơ sinh (người con).

Tương truyền, vai trò này bắt đầu sau khi Artemis ra đời trước và nhanh chóng trở thành người đỡ sanh giúp mẫu thân, sanh hạ em trai Apollo bình an. Một giả thiết khác của triết gia Chrysippus bàn trong cuốn Old Physics cho rằng: Do Artemis có quan hệ mật thiết với Selene (cũng là nữ thần mặt trăng), và người ta tin rằng trăng tròn sẽ giúp cuộc chuyển dạ của loài người nói riêng và động vật nói chung trở nên dễ dàng hơn. Vì vậy mà sản phụ đau đớn trong quá trình chuyển dạ thường gọi tên Artemis cầu xin sự thương xót và hỗ trợ.

Tuy nhiên, cùng với Eleithyia, Artemis cũng là nữ thần tạo ra những tai biến sản khoa. Biến cố sẩy thai, sanh khó, mất máu hoặc thậm chí tử vong của sản phụ được cho là bị Artemis bắn tên vào bụng. Vì thế các sản phụ thường phải chuyên tâm cầu nguyện Artemis Lochia/Lecho/Kithone dâng lễ vật cho nữ thần trước và sau sanh là những bộ trang phục nhằm mong cầu một thai kỳ bình an. Thợ săn có vợ sắp sanh cũng sẽ nghỉ săn bắn một thời gian để ở nhà chăm sóc vợ.

Kẻ nào đủ to gan cũng như đủ khả năng để đả thương Athena – nữ thần chiến tranh chính nghĩa bất khả chiến bại nổi tiếng của đỉnh Olympus?

Nếu câu hỏi đã gây bất ngờ, thì câu trả lời càng đáng ngạc nhiên hơn. Bởi thủ phạm lại là một người phàm!

Vùng Arcadia heo hút cũng cử tướng lĩnh tham gia đại quân liên minh Hy Lạp trong cuộc chiến thành Troy. Vị tướng đại diện là hoàng tử Teuthis (hay còn gọi là Ornytos) sống ở thị trấn Theisoa. Do sai lầm của chủ tướng Agamemnon đắc tội với Artemis, nữ thần săn bắn đã ra lệnh thu hồi những ngọn gió tốt, ngăn không cho đoàn thuyền xuất chinh. Tại bến cảng Aulis, tình hình bế tắc kéo dài khiến các tướng lĩnh đồng minh ngày càng trở nên thiếu kiên nhẫn. Teuthis đã có một trận cãi vã nảy lửa với Agamemnon và toan dẫn đội quân Arcadia về quê nhà.

Lúc này, nữ thần Athena hóa thân thành chàng trai trẻ Melas (con của Ops) xuất hiện với ý định khuyên can Teuthis nguôi giận suy nghĩ lại. Chẳng ngờ, bị lửa giận che mờ mắt, anh chàng tóm lấy ngọn giáo đâm trúng đùi của nữ thần chiến tranh rồi vẫn khăng khăng đưa toàn lực lượng lên thuyền quay về.

Dĩ nhiên, Athena không đời nào bỏ qua hành động mạo phạm nghiêm trọng này. Teuthis ngay lập tức lâm trọng bệnh. Không những vậy, người dân Arcadia ở quê nhà cũng hứng chịu một nạn đói khủng khiếp ập đến.

Cho đến khi nữ thần chiến tranh xuất hiện cảnh cáo vị tướng Arcadia với hình ảnh vùng đùi quấn một dải băng tím, anh chàng mới nhận ra mình đã đắc trọng tội với thần thánh. Người dân Arcadia phải đến xin lời tiên tri từ rừng Dodona để xoa dịu nữ thần sau đó. Một bức tượng nữ thần với dải băng tím trên đùi đã được dựng lên để ghi dấu sự kiện này.

Sự vụ rắc rối này bắt đầu từ vua Aeacus của đảo Aegina. Mặc dù đã lập hoàng hậu là tiên nữ oread Endeis và có hai người con là Peleus và Telamon, nhưng Aeacus vẫn cả gan có tư tình với nữ thần cát Psamathe (vốn là vợ của thần biển Proteus). Kết quả của mối tình vụng trộm này là chàng hoàng tử Phocus đẹp như tượng tạc.

Hoàng hậu cùng hai hoàng tử Peleus và Telamon, vì ghen tức đứa em cùng cha khác mẹ được vua cha yêu mến, đã bí mật ra tay sát hại và ngụy trang thành một vụ ngộ sát trong lúc đi săn/cuộc thi thể thao. Nghe tin dữ, vua Aeacus ban lệnh lưu đày hai con trai vĩnh viễn, nhưng Peleus vẫn kịp ăn trộm bầy gia súc mang theo.

Trong phiên bản kể chuyện của thi sĩ Byzantine John Tzetzes, xui xẻo thay, hoang đảo nơi Peleus ở vẫn có một đền thờ nhỏ dành cho các thần biển. Nhờ vậy mà nữ thần Psamathe nắm được hung tin. Nàng liền phái một con sói khổng lồ đến nơi ở của Peleus ăn hết gia súc và tàn sát người hầu của hắn để báo thù. Cuối cùng, chàng hoàng tử buộc phải dâng lễ vật lên nữ thần cầu xin được tha thứ để sống yên ổn. Lúc này, nữ thần cát mới bằng lòng để người chị Thetis biến con sói thành tượng đá.

Tuy là một cuộc tình nhiều drama ban đầu và cũng diễn ra chóng vánh, Odysseus và Circe lại con với nhau, không chỉ một mà đến tận ba người. Những đứa trẻ lần lượt là: Agrius, Latinus và Telegonus ('sinh ra ở nơi xa'). Ngạc nhiên hơn nữa là vị chúa đảo Ithaca thậm chí còn không biết đến sự tồn tại của ba người con này.

Tập thơ Telegony của thi sĩ Eugammon xứ Cyrene kể rằng rất nhiều năm sau khi Odysseus kết thúc hành trình hồi hương đầy gian khổ, Circe đã nhắn nhủ người con út Telegonus, lúc này đã trưởng thành, hãy đi tìm cha. Anh chàng liền dong buồm đến Ithaca. Vũ khí bên người là một ngọn giáo đặc biệt làm từ xương cá đuối có độc, quà tặng từ người mẹ Circe. Nhưng rồi chuyến hải trình giữa đường gặp bão và khiến Telegonus lạc lối. Con thuyền trôi dạt đến đúng Ithaca nhưng anh chàng không hề nhận ra, còn lầm tưởng nơi này là đảo Corcyra.

Trong cơn đói khát, Telegonus cướp bóc đàn gia súc của những người dân gần đó để kiếm miếng ăn. Tin tức truyền khi khiến vua Odysseus và hoàng tử Telemachus phải xông ra can thiệp. Giữa pha lộn xộn, vị vua đảo Ithaca khôn ngoan và tinh ranh, người đã kiên cường sống sót qua bao sóng gió cuộc đời, cuối cùng lại bị đứa con trai ngoài giá thú ngộ sát bằng ngọn giáo tẩm độc.

Nữ thần Athena sau đó đã xuất hiện và giải thích toàn bộ hiểu lầm. Nữ thần sai Telegonus đưa thi thể Odysseus cùng góa phụ Penelope và anh trai Telemachus đến đảo Aeaea của Circe an táng. Sau đó, Circe đã biến cả ba người thành bất tử. Rồi Circe kết hôn với Telemachus (con trai kết hôn với tình nhân), còn Telegonus lại kết hôn với nàng góa phụ Penelope (con ngoài giá thú kết hôn với vợ). Telegonus và Penelope được Circe đưa đến Elysium, nơi họ có thêm một đứa con trai là Italus - người sau này trở thành vị vua đầu tiên của Italy.

Trong một phiên bản khác ít phổ biến hơn là vở bi kịch Odysseus Acanthoplex của bi kịch gia nổi tiếng Sophocles, Odysseus đã nhận một lời tiên tri rằng nhà vua sẽ bị con trai mình giết nên đã biếm hoàng tử Telemachus đi đến một hòn đảo gần đó. Lúc Telegonus đến Ithaca, anh chàng tự xưng là con trai của Odysseus, khiến nhà vua nhầm tưởng là Telemachus nên đã tấn công. Kết quả là Telegonus đã giết chết cha mình trong một trận tay đôi. Bi kịch này được kể lại gần giống với bi kịch của Oedipus.