Apollo và Cyparissus: Sự tích cây hoàng đàn
Thiếu niên lang đẹp trai Cyparissus là hoàng tử bé của đảo Chios, con của Telephus, cháu nội của người anh hùng Heracles và là "tình nhân" của thần Apollo.
Chuyện kể rằng Cyparissus được Apollo tặng một chú hươu đực khổng lồ được thuần hóa làm bạn thân trong thời gian thần đi vắng! Chú hươu này có cặp sừng ánh vàng, một chiếc mề đay bạc đeo trên trán và ở cổ là một chiếc vòng lấp lánh đá quý. Cyparissus yêu quý người bạn này vô cùng. Nhưng số phận run rủi đến một ngày nọ, khi chú hươu đang ngủ say ở một bụi rậm trong rừng, cậu bé giữa lúc đi săn đã vô tình phóng lao trúng người bạn của mình.
Quá đau khổ vì vô tình gây ra cái chết cho bạn, Cyparissus đã ước gì được chết cùng và có thể thương tiếc cho bạn mãi mãi. Thần Apollo đã đồng ý và biến cậu bé thành một cây hoàng đàn/bách/trắc bá (cypress). Những cành cây rủ xuống tựa như những giọt nước mắt tiếc thương người bạn thân thiết.
Cây hoàng đàn là một biểu tượng cổ xưa thể hiện sự tiếc thương tang tóc, thường được trồng gần những nấm mộ, nghĩa trang. Nhưng về sau, cây cũng được dùng làm biểu tượng cho sự tự do và bản lĩnh.
